Ogólne

Historia

We wczesnym ?redniowieczu Zagórza strzeg?o grodzisko obronne typu wy?ynnego. Po uformowaniu si? polskiego pa?stwa tutejszy obszar nale?a? do namiestników gda?skich. Ok. 1217 r. ksi??? pomorski ?wi?tope?k II nada? Rumie klasztorowi cystersów w Oliwie; w posiadaniu zakonników wie? znajdowa?a si? a? do 1772 r. Natomiast Zagórze nadal stanowi?o w?asno?? ksi???t pomorskich, nast?pnie Krzy?aków i (od 1466 r.) polskich królów pod bezpo?rednim zarz?dem starostów puckich.

Zarówno ziemie pa?stwowe, jak i ko?cielne, by?y zarz?dzane po "gospodarsku", wi?c nad Zagórsk? Strug? pojawi?y si? dochodowe m?yny oraz nap?dzane wod? ku?nie, tartaki, folusze (rodzaj warsztatów sukienniczych). Gospodarczy rozwój przerwa?y niszcz?ce najazdy szwedzkie z lat 1627, 1655-56, 1709 oraz wielki pomór, w wyniku których zaludnienie zmniejszy?o si? w ci?gu XVII w. o 2/3. Po I rozbiorze Polski Rumia dosta?a si? pod panowanie Prus; pa?stwo pruskie skonfiskowa?o dobra klasztoru oliwskiego. W 1819 r. w?adze sprzeda?y jeden z folwarków (dzisiejsze Janowo) osobie prywatnej, która od??czy?a go od wioski, przekszta?caj?c w dobra rycerskie johhanisdorf.

Po wybudowaniu linii kolejowej ze Szczecina do Gda?ska (1870 r.), Zagórze znalaz?o si? na wa?nym szlaku komunikacyjnym, co przyczyni?o si? do ponownego wzrostu gospodarczego Rumi.I wojna ?wiatowa omin??a ziemi? kaszubsk?; po powrocie Pomorza do Polski Rumia znalaz?a si? w starostwie puckim. Na obrze?ach wioski zlokalizowano niewielkie lotnisko wojskowe, które pó?niej przekszta?cono w lotnisko cywilne.

W 1934 r. w wyniku reformy administracyjnej z Rumi, Zagórza, Kazimierza i ???yc utworzono gmin? wiejsk? Rumia-Zagórze, której wójtem zosta? Hipolit Roszczynialski. Jednak gmina posiada?a charakter pó?miejski, jako ?e obowi?zywa?y w niej plany zagospodarowania i podatki typu miejskiego.

II Wojna ?wiatowa przynios?a ogromne straty. l wrze?nia 1939 r. ok. godz. 5.50 niemieckie samoloty zbombardowa?y lotnisko. 9 wrze?nia nieprzyjacielskie wojska podesz?y do Zagórza. Poniewa? okoliczne wioski wchodzi?y w sk?ad umocnie? przedpola obrony K?py Oksywskiej, do 12 wrze?nia toczy?y si? w Rumi krwawe walki. W ich wyniku poleg?o 147 polskich ?o?nierzy i 70 cywilnych osób oraz ok. 130-150 ?o?nierzy niemieckich. W czasie okupacji w Rumi funkcjonowa? obóz pracy, za? mieszka?cy byli represjonowani i wywo?eni na roboty przymusowe.

Równie? w marcu 1945 r. o prze?amanie niemieckiej obrony w naszym rejonie toczy?y si? ci??kie boje w których poleg?o ok. 7 ty?. ?o?nierzy obu walcz?cych stron. Wiosk? wyzwolono 27 marca. Przez pierwsze powojenne lata odbudowywano Rumi? ze zniszcze? lecz z pocz?tkiem lat 50. ponownie wszcz?to starania o utworzenie miasta.

W 1954 r. Rumia otrzyma?a prawa miejskie, jednak z gminy wy??czono typowo wiejskie so?ectwa - ?e?yce i Kazimierz. M?ode miasto najszybciej rozwija?o si? w pierwszej dekadzie, gdy udost?pniono pod budownictwo mieszkaniowe tereny po zlikwidowanym lotnisku wojskowym. Do 1965 r. liczba mieszka?ców Rumi zwi?kszy?a si? dwukrotnie. Równie silny wzrost spowodowa?a na prze?omie lat 80/ 90. budowa jedynego osiedla z wielkiej p?yty Janowa. W 1990 r. ponownie gospodarzami miasta zostali przedstawiciele lokalnej spo?eczno?ci. Pierwszym burmistrzem wybrano Tadeusza Wolskiego, a przewodnicz?cym Rady Miejskiej Ludwika Bacha.
www.rumia.mtk.pl

Turystyka

Dworek
W parku nad Zagórsk? Strug? (ul. Mickiewicza 19) znajduje si? 200-letni, pi?trowy dworek, odrestaurowany niedawno przez gmin? i przeznaczony na siedzib? Miejskiego Domu Kultury. W dworku eksponowane s? zabytkowe przedmioty i zdj?cia zwi?zane z histori? miasta i regionu; warto zwróci? uwag? na licz?cy 2000 lat szkielet najstarszej mieszkanki Rumi.